Pałac w Ulriksdal

Jeszcze w XVII wieku był to pusty i pofałdowany wzniesieniami obszar. Początkowo nazywano go Jacobsdal, gdy w latach 1643-1645 architekt Hans Jacob Kristler wybudował tutaj pałac dla Jacoba De la Gardiego.

Dzisiejszy Ulriksdal położony nad jeziorem Edsviken w miejskim parku narodowym Ekoparken w gminie Solna jest jednam z najbardziej typowych pałaców szwedzkich okresu, gdy architekci musieli zmierzyć się nie tylko z wyzwaniem estetycznym, ale także z samą naturą. Barokowy park otaczający pałac charakteryzuje się równymi liniami i prostymi kątami. W 1684 roku posiadłość przeszła w ręce królewskie i wówczas zmieniła nazwę. Pałac był prezentem od wdowy, królowej Hedvig Eleonory av Holstein-Gottorp na chrzciny brata Karola XII, Ulrika, który zresztą zmarł dożywszy tylko jednego roku.

Jeszcze wcześniej zamek przeszedł kilka etapów przebudowy, a sama Hedvig Eleonora miała ambitne plany renowacji, które powierzyła znanemu architektowi Nicodemusowi Tessinowi. Do realizacji planów nie doszło, bo po prostu zabrakło pieniędzy. Dopiero w 1720 roku podjęto prace pod kierownictwem Carla Harlemans’a. W połowie XVIII wieku pałac był siedzibą króla Adolfa Fredrika i królowej Lovisy Ulriki, która w Ulriksdal stworzyła pierwszy teatr zwany dzisiaj Confidencen.

Obecny kształt pałacu pochodzi właśnie z tego okresu. Za czasów króla Karola XV wprowadzono elementy historyczno-romantyczne (które król sam w części projektował), a w latach 20. ubiegłego wieku dla Gustawa VI Adolfa słynny Carl Malmsten zaprojektował m.in. niezwykły, olbrzymi salon, który dzisiaj jest jednym z najciekawszych miejsc w pałacu.

Park otaczający pałac to dzisiaj miejsce gdzie mieszkańcy Sztokholmu przychodzą na spacery, a także organizują pikniki. Park powstał w chwili budowy pałacu, ale dzisiejsza roślinność pochodzi z czasów późniejszych. Ostateczny kształt nadał parkowi architekt-ogrodnik Gösta Reuterswärd w latach 30. ubiegłego wieku. W parku znajdziemy dzisiaj resztki dawnych atrakcji jak Grottan, Andromedaklippan czy Mons Mariae, a także bardziej współczesne ozdoby jak rzeźbę Carla Millesa  „Dwa dziki”. Inną rzeźbą, którą warto zobaczyć, jest umiejscowiony w bardzo szczególnym miejscu, przy mostku łączącym mały parów, kompozycja „Nätdragande morianer” Pehra Henrika Lundgrena. Pierwotnie stała w Haga Parken, dopiero później przeniesiona został tutaj.

Atrakcją jest Oranżeria, dzisiaj można ją zwiedzać jako muzeum rzeźb. Kolekcja wchodzi w skład zbiorów Muzeum Narodowego. Można tu dzisiaj oglądać dzieła Tobiasa Sergela, Begta Erlanda Fogelberga, Johana Niklasa Byströma i Christiana Erikssona. Oranżeria pierwotnie  zbudowana została z drzewa w latach 1662-64 według szkiców Jean de la Valléesa. Kiedyś rosły tutaj drzewa cytrusowe, które przenoszono tutaj na czas zimowy z parku. Dopiero w XVIII wieku przebudowano ją według planów Tessina i zbudowano z kamienia, co było na owe czasy nowością.

Po wizycie w pałacu i oranżerii (można wykupić łączny bilet – taniej!) i spacerze po parku, warto zajrzeć do Confidence czyli najstarszego w Szwecji teatru rokokowego. Teatr wykorzystywany był przez Gustawa III, później przez Carla Michaela Bellmana. Później zapomniano o nim i dopiero 30 lat temu na nowo ożył: odkryła go śpiewaczka operowa Kjerstin Dellert, od tego czasu latem odbywają się tutaj widowiska operowe, baletowe i koncerty.

A na sam koniec warto odwiedzić bardzo znaną dzisiaj kawiarnię/restaurację Ulriksdals Wärdhus, pełen uroku budynek zbudowany z drewna.

Do Ulriksdal warto zajrzeć, zwłaszcza wiosną i latem. I łatwo tu dojechać. Metrem do Bergshamra, a stamtąd spacerem do pałacowego parku.

NGP