Wystawa Grupy Poetyckiej „Wołyń” w rumuńskim Cluj-Napoca
Późną jesienią (4.X) br. w Centralnej Bibliotece Uniwersyteckiej im. „Luciana Blagi” w Cluj-Napoca (założonej w roku 1872) otwarto wernisaż wystawy dedykowanej Grupie Poetyckiej „Wołyń”. Cluj-Napoca jest miastem położonym w północno-zachodniej Rumunii, na Wyżynie Transylwańskiej, historyczną stolicą Siedmiogrodu oraz centrum administracyjnym i największym ośrodkiem okręgu Cluj.
W Cluj-Napoca można odnaleźć wiele związków z polską historią i kulturą. 25 grudnia roku 1848 przebywał tam Józef Bem, co zostało udokumentowane informacją na tablicy znajdującej się w centrum miasto. W 1928 roku miasto i Centralną Bibliotekę Uniwersytecką im. „Luciana Blagi” odwiedził marszałek Józef Piłsudski, wpisując się do książki gości ww. biblioteki. W okresie międzywojennym Cluj-Napoca (wówczas jedynie Cluj) służbowo odwiedzała Kazimiera Iłłakowiczówna (wnuczka Tomasza Zana) piastująca stanowisko sekretarza marszałka J. Piłsudskiego. Poetka spędziła tam lata wojny (1939-1947), co odnotowuje dwujęzyczna tablica pamiątkowa.
Grupa Poetycka „Wołyń” utworzona została w latach 30. tych XX wieku z inicjatywy Czesława Janczarskiego. Współorganizatorami byli: Wacław Iwaniuk, Stefan Szajdak i Zygmunt Jan Rumel. W późniejszym okresie do Grupy dołączyli lub z nią współpracowali: Zuzanna Ginczanka, Józef Łobodowski, Jan Śpiewak, Władysław Milczarek, Stefan Bardczak, Bazyli Podmajstrowicz i Zofia Wierzbicka. Tak więc wystawę Grupy Poetyckiej „Wołyń” można uważać za kontynuację obecności w Cluj-Napoca Polaków z kręgu polityki, wojskowości oraz poezji.
Autorem wystawy był Lech Wojciech Szajdak, syn Stefana Szajdaka współzałożyciela Grupy Poetyckiej „Wołyń”. Wcześniej wystawa prezentowana była w Polsce i w Ukrainie.
Celem wystawy w Cluj-Napoca było:
– przybliżenie wkładu oraz znaczenia poetów Grupy Poetyckiej „Wołyń” dla kultury polskiej, a szczególnie Kresów Wschodnich, jako odzwierciedlenia rzeczywistości tamtych czasów oraz polskiego dziedzictwa literackiego, a szczególnie okresu dwudziestolecia międzywojennego,
– rozbudzanie zainteresowań literackich, historycznych i poznawanie dziejów Polski, regionu i swojej rodziny,
– zachęcanie do aktywnego udziału w kulturze poprzez odwiedzanie muzeów, galerii oraz bibliotek,
– zainteresowanie środowisk polskich i rumuńskich dziejami wspólnego dziedzictwa kulturowego.
Elementami wystawy było 70 tomików wierszy członków Grupy Poetyckiej „Wołyń” opublikowanych przed i po 2. wojnie światowej w Polsce oraz w wydawnictwach emigracyjnych (Instytut Literacki w Paryżu, Wydawnictwo Światowego Związku Polaków z Zagranicy, U Tyszkiewicza w Nicejskiej Filii tej oficyny, Oficyna Poetów i Malarzy, Caldra House Limited, Polskiej Fundacji Kulturalnej w Londynie, Gryf Printers w Londynie, Księgarnia Polska ORBIS w Londynie i innych), 9 obrazów z Wołynia, 18 dwujęzycznych polsko-rumuńskich plansz (każda o wymiarze 70×100 cm. Plansze zawierały informacje o Grupie i o każdym z jej członków. Każdą planszę dotyczącą członków Grupy wzbogacał wiersz poety w języku polskim i rumuńskim. Dodatkowym elementem wystawy był opublikowany polsko-rumuński katalog (129 stron).
Program wernisażu zawierał wystąpienie Lecha Wojciecha Szajdaka „O Grupie Poetyckiej „Wołyń””, projekcję filmu „Zuzanna Ginczanka w kolorze” oraz zapoznanie się z elementami wystaw.
W otwarciu wystawy uczestniczyła pani Natalia Moser, dyrektor Instytutu Polskiego z Bukaresztu, pracownicy i słuchacze Centrum Kultury i Języka Polskiego Uniwersytetu Babeș-Bolyai w Cluj-Napoca, pracownicy naukowi i studenci uniwersytetów z Cluj-Napoca oraz inne osoby.
Warte podkreślenia był fakt sfinansowania wystawy przez Centralną Bibliotekę Uniwersytecką im. „Luciana Blagi”, co należy uznać za piękny gest w stosunku do polskiej kultury.
(LWS)
