Rymanów. Miejscowość wokół wzgórz

Rymanów, to miasto leżące w województwie podkarpackim w powiecie krośnieńskim. W czternastym stuleciu było to prywatne miasteczko, które swym usytuowaniem nad pobliskim jeziorkiem, ściągało osoby mające kłopoty z zaburzeniami oddechowymi. Już wtedy był dostrzegany niezwykły klimat uzdrowiskowy tego miejsca.

To niegdyś prywatne miasto szlacheckie lokowane było w 1376 roku, a położone było ono w ówczesnym województwie ruskim. Dookoła Rymanowa wznoszą się wzgórza o wysokości do 615 m n.p.m. to są tak zwane Wzgórza Rymanowskie, na których działają elektrownie wiatrowe.

Nad rzeką Tabor

Przez miasto przepływa rzeka Tabor, która w dolnym swoim biegu nosi nazwę Morwawa. Pierwsze wzmianki odnotowujące Rymanów, zapisywały tę miejscowość jako Ladisslandia. Tłumaczono ten zapis jako ziemia kobiet. Inni zaś tłumaczą ten zapis jako ziemia Władysława.

Pomysł Opolczyka

Założenie tego miasta nastąpiło na prawe magdeburskim. Nakazał to uczynić książę Władysław Opolczyk, synowi Nikolasa Reymanna. W I połowie XV stulecia,  rozpoczęto zatem tutaj budowę zamku z inicjatywy Dobiesława z Oleśnicy. Był to rycerz znamienity, biorący udział w bitwie pod Grunwaldem, a następnie był on dowódcą oblężenia Malborka.

Szesnaste stulecie

Przez blisko dwa wieki miasto pozostawało w rękach rodziny Sienieńskich, którzy troszczyli się o jego należyty rozwój. Na początku XVI stulecia, Rymanów otrzymał od króla Aleksandra Jagiellończyka, przywilej organizowania jarmarków i własnych składów. Doszło wówczas do konfliktu na tle majątkowym między Zbigniewem Sienieńskim, a biskupem z Przemyśla. Obłożony klątwą biskupią Sienieński, został wyznawcą kalwinizmu. Natomiast Rymanów na kilkadziesiąt lat stał się ośrodkiem reformacji.

Rok 1565

W 1565 roku, miejscowy kościół został przekształcony na zbór kalwiński, który za około dwadzieścia lat wrócił w posiadanie katolików.

Ród Stadnickich

Z końcem XVI wieku, miasto Rymanów znalazło się w rękach rodu Stadnickich. W roku 1624, przez okoliczne miejscowości przeszedł oddział Tatarów, paląc i doszczętnie niszcząc okoliczne wsie i osady. W 1674 roku Jan Opaliński, który przejął dobra rymanowskie po Zebrzydowskich, wystawił dokument o powołaniu popostwa w pobliskiej miejscowości, podpisany jako „dano na zamku moim rymanowskim”. Po śmierci Opalińskiego zamek przeszedł na krótko na własność Jana Samuela Czartoryskiego. On to wydał rozporządzenie o odwoływaniu się od wyroków sądu miejskiego, do zamku rymanowskiego. Rymanów wielokrotnie padał ofiarą napadów, nie tylko wojsk szwedzkich, ale też i rosyjskich, ale nawet zbójnickich.

Na przełomie wieków

W XVII i XVIII wieku, zamek i dobra rymanowskie powróciły do rodziny Stadnickich, a więc krótko mówiąc do rąk Franciszka. W 1702 roku, doszło tu do walk mieszkańców Rymanowa ze Szwedami, po których miasto wyludniło się znacznie. Następnie tuż po opanowaniu najazdu szwedzkiego, wybuchła w Rymanowie straszna zaraza, dziesiątkująca pozostałą ludność tego miasta.

Do okresu zaborów Rzeczpospolitej Polskiej

W latach 1768–1772 mieszkańcy popierali konfederację barską, która wybuchła na terenie Rzeczpospolitej przeciwko królowi Stanisławowi Poniatowskiemu. Był nawet koło Rymanowa zorganizowany zjazd konfederatów barskich, a następnie ogłoszona branka ochotników wstępujących do konfederatów.

Dwie siostry

W połowie XIX wieku właścicielkami posiadłości tabularnej w Rymanowie były Józefa Gorczyńska i Zofia Urbańska. Dbały one o rozwój miasta i edukację  jego mieszkańców. Pod koniec XIX wieku właścicielką tabularną tych dóbr, była Anna hrabina Potocka. I tak było do wybuchu II wojny światowej. Czas II wojny światowej, to okres regularnych walk partyzanckich, w szeregach których znajdowali się licznie mieszkańcy Rymanowa.

Ewa Michałowska-Walkiewicz

Foto: Wikipedia

Lämna ett svar